Noria Strata
Blog / βιομηχανία

Λατομεία μαρμάρου και γρανίτη στον κόσμο: περιοχές και παραγωγή

Περίληψη
Το μεγαλύτερο μέρος της φυσικής πέτρας, της οικογένειας μαρμάρου και γρανίτη, βγαίνει από λατομεία σε Κίνα, Ινδία και Τουρκία: πάνω από τα δύο τρίτα της παγκόσμιας παραγωγής το 2021, κατά τις εκτιμήσεις του Montani. Στα τελωνειακά στοιχεία του 2023, Ιταλία και Ελλάδα προηγούνταν σε αξία στις εξαγωγές ακατέργαστου μαρμάρου και τραβερτίνη, η Ινδία στον ακατέργαστο γρανίτη. Περιγράφονται οι κύριες περιοχές.
Μέτωπο λατομείου λευκού μαρμάρου με ένα τετραγωνισμένο όγκο στη βάση του
Περιεχόμενα
  1. 1Η συνοπτική εικόνα
  2. 2Τι εξορύσσει ένα λατομείο διακοσμητικών πετρωμάτων
  3. 3Οι μεγάλες περιοχές με λατομεία μαρμάρου, γρανίτη και άλλων πετρωμάτων
  4. 4Οι χώρες με μια ματιά
  5. 5Πόσο από το πέτρωμα γίνεται μπλοκ
  6. 6Πώς γίνεται σήμερα η εξόρυξη
  7. 7Συχνές Ερωτήσεις

Με μια ματιά

  • Το μεγαλύτερο μέρος της φυσικής πέτρας στον κόσμο, της οικογένειας στην οποία ανήκουν το μάρμαρο και ο γρανίτης, βγαίνει από λατομεία της Κίνας, της Ινδίας και της Τουρκίας: πάνω από τα δύο τρίτα της παγκόσμιας παραγωγής το 2021, κατά τις εκτιμήσεις του Carlo Montani4.
  • Το 2023, Ιταλία (53%) και Ελλάδα (27%) συγκέντρωναν το μεγαλύτερο μέρος της δηλωμένης αξίας εξαγωγών στον κωδικό τελωνειακής ονοματολογίας (HS) 251511, για μάρμαρο και τραβερτίνη, ακατέργαστα ή χονδρικά κατεργασμένα7.
  • Το 2023, η Ινδία αντιπροσώπευε περίπου το 60% της δηλωμένης αξίας εξαγωγών στον HS 251611, για γρανίτη, ακατέργαστο ή χονδρικά κατεργασμένο9.
  • Στην εκτίμηση του Montani για το 2020, η παγκόσμια εξόρυξη ήταν 318 εκατομμύρια τόνοι και περίπου 91,5 εκατομμύρια τόνοι κατέληξαν σε προϊόντα3.

Η συνοπτική εικόνα

Το μεγαλύτερο μέρος της φυσικής πέτρας στον κόσμο, της οικογένειας στην οποία ανήκουν το μάρμαρο και ο γρανίτης, βγαίνει από λατομεία της Κίνας, της Ινδίας και της Τουρκίας: πάνω από τα δύο τρίτα της παγκόσμιας παραγωγής το 2021, κατά τις εκτιμήσεις του Carlo Montani4. Στον κατάλογό του με τους πέντε μεγαλύτερους παραγωγούς για το 2020 περιλαμβάνονταν η Κίνα, η Ινδία, η Τουρκία, η Βραζιλία και το Ιράν3.

Το ποιος εξάγει περισσότερο εξαρτάται από το τι μετράμε:

  • Σε βάρος, για όλη τη φυσική πέτρα, 2021: προηγούνταν η Ινδία (15,5 εκατομμύρια τόνοι), η Τουρκία (7,76 Mt) και η Κίνα (6,6 Mt). Ακολουθούσαν Βραζιλία, Ιταλία, Πορτογαλία, Ισπανία και Ελλάδα4.
  • Ακατέργαστο μάρμαρο, σε αξία εξαγωγών, 2023: Ιταλία και Ελλάδα συγκέντρωναν μαζί περίπου το 80% της δηλωμένης αξίας εξαγωγών στον HS 251511 (μάρμαρο και τραβερτίνης, ακατέργαστα ή χονδρικά κατεργασμένα)7. Στον HS 251512 (μάρμαρο και τραβερτίνης, απλώς κομμένα σε ορθογώνια μπλοκ ή πλάκες), η Τουρκία αντιπροσώπευε το 60%8.
  • Ακατέργαστος γρανίτης, σε αξία εξαγωγών, 2023: η Ινδία αντιπροσώπευε περίπου το 60% στον HS 251611 (γρανίτης, ακατέργαστος ή χονδρικά κατεργασμένος)9. Στον HS 251612 (γρανίτης κομμένος σε ορθογώνια μπλοκ ή πλάκες), η Ινδία είχε 34% και η Βραζιλία 33%10.
  • Κατεργασμένη πέτρα, σε αξία εξαγωγών, 2023: η Κίνα αντιπροσώπευε το 71% στον HS 680293 (κατεργασμένος γρανίτης) και το 41% στον HS 680291 (κατεργασμένα μάρμαρα, τραβερτίνες και αλάβαστρα). Στον δεύτερο κωδικό ακολουθούσαν η Ιταλία και η Τουρκία11,12. Οι δύο αυτοί κωδικοί δεν καλύπτουν όλα τα τελικά προϊόντα πέτρας: ο γρανίτης που έχει απλώς πριονιστεί και έχει επίπεδη επιφάνεια υπάγεται στον HS 680223, όπου η Ινδία αντιπροσώπευε το 73%13.

Αυτά τα τελωνειακά μερίδια αφορούν τις εξαγωγές που δηλώθηκαν στο συγκεκριμένο σύνολο δεδομένων για κάθε κωδικό. Δεν αποτελούν πλήρη απογραφή όλων των εξαγωγικών χωρών7–13. Σύμφωνα με σύνοψη στον κλαδικό Τύπο, οι εισαγωγές πέτρας της Κίνας αποτελούνται σχεδόν αποκλειστικά από ακατέργαστα μπλοκ, ενώ οι εξαγωγές της από τελικά προϊόντα6.

Οι παγκόσμιοι αριθμοί χρειάζονται προσοχή. Η Γεωλογική Υπηρεσία των ΗΠΑ (USGS) εκτιμά την παραγωγή διακοσμητικών πετρωμάτων μόνο για τις Ηνωμένες Πολιτείες και αναφέρει το παγκόσμιο σύνολο ως «μη διαθέσιμο»1. Η επετηρίδα του Montani ήταν η μόνη παγκόσμια σειρά στοιχείων που βρήκαμε. Σύμφωνα με τον κλαδικό Τύπο, η έκδοση του 2022 ήταν η τελευταία6. Στις πηγές που εξετάσαμε δεν βρήκαμε άλλη παγκόσμια σειρά παραγωγής. Έτσι, τα παγκόσμια μεγέθη εδώ είναι οι εκτιμήσεις του Montani για τα έτη 2019 έως 2021 και τα τελωνειακά δεδομένα, τα οποία μετρούν το εμπόριο, όχι την παραγωγή3–13.

Τι εξορύσσει ένα λατομείο διακοσμητικών πετρωμάτων

Τα διακοσμητικά πετρώματα εξορύσσονται σε μπλοκ και κόβονται στις ζητούμενες διαστάσεις. Πωλούνται ως ακατέργαστα μπλοκ ή ως κατεργασμένα τεμάχια, όπως λαξευτοί λίθοι τοιχοποιίας, πλάκες και πλάκες επίστρωσης1. Ο ορισμός υπάρχει και στο γλωσσάρι. Η κλίμακα παραγωγής τους είναι μικρή σε σύγκριση με τα αδρανή. Το 2025, η εκτιμώμενη παραγωγή των ΗΠΑ ήταν 2,3 εκατομμύρια τόνοι διακοσμητικών πετρωμάτων, αξίας 460 εκατομμυρίων $1. Τα θραυστά αδρανή, από περίπου 3.500 λατομεία, έφτασαν κατά την εκτίμηση το 1,5 δισεκατομμύριο τόνους, αξίας 27 δισεκατομμυρίων $2. Σε βάρος, αυτό αντιστοιχεί σε περίπου 650 τόνους θραυστών αδρανών για κάθε τόνο διακοσμητικών πετρωμάτων (δικός μας υπολογισμός).

Οι μεγάλες περιοχές με λατομεία μαρμάρου, γρανίτη και άλλων πετρωμάτων

Ακολουθούν επιλεγμένες περιοχές, καθεμία με ένα ή δύο τεκμηριωμένα στοιχεία και σύνδεσμο προς τη σελίδα της χώρας.

Απουάνιες Άλπεις, Ιταλία (Καράρα)

Το «μάρμαρο Carrara» είναι συλλογική ονομασία για περισσότερες από διακόσιες εμπορικές ποικιλίες από πάνω από εκατό λατομεία στις Απουάνιες Άλπεις (Apuan Alps) της βορειοδυτικής Τοσκάνης. Ανάμεσά τους είναι τα Statuario και Calacatta20. Γεωλογικά, πρόκειται για ασβεστιτικό μάρμαρο που σχηματίστηκε από ασβεστόλιθους ηλικίας από το Τριαδικό έως το Πρώιμο Ιουρασικό21. Στα όρια του δήμου Καράρας (Carrara), η παραγωγή υποχωρεί: τα λατομεία του εξόρυξαν 600.000 τόνους μπλοκ μαρμάρου το 2025, 11% λιγότερους από το 2024. Ήταν η χαμηλότερη παραγωγή από τη δεκαετία του 197019. Η περιοχή των Απουανών αντιπροσώπευε το 43% της αξίας των ιταλικών εξαγωγών ακατέργαστης πέτρας το 202419. Δείτε τη σελίδα για την Ιταλία και τον οδηγό σύγκρισης Calacatta και Carrara.

Δράμα, Καβάλα και Θάσος, Ελλάδα

Η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη συγκεντρώνει το 73% της λατομικής δραστηριότητας μαρμάρου στην Ελλάδα, σύμφωνα με την έκθεση του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για το 2024. Η ίδια έκθεση κατατάσσει την Ελλάδα δεύτερη στην ΕΕ στο μάρμαρο, χωρίς να αναφέρει με ποιο μέγεθος22. Ο κλαδικός σύνδεσμος τοποθετεί περίπου το 70% των λατομείων της χώρας στη Δράμα, την Καβάλα και τη Θάσο23. Τα λευκά μάρμαρα του όρους Φαλακρού κοντά στη Δράμα που εξετάστηκαν στη σχετική μελέτη, ανάμεσά τους το Volakas, είναι υπερλεπτόκοκκα δολομιτικά μάρμαρα. Το εμπορικό Thassos White αποτελείται κυρίως από χονδρόκοκκο δολομίτη25. Το αρχαίο λατομείο της Αλυκής στη Θάσο, που παρήγαγε γκρίζο ασβεστιτικό μάρμαρο και σήμερα δεν λειτουργεί, ήταν σε εκμετάλλευση για πάνω από 1.200 χρόνια24. Το 2023, η Ελλάδα είχε το 27% της δηλωμένης αξίας εξαγωγών στον HS 251511, δεύτερη μετά την Ιταλία7. Για τις εξαγωγές μαρμάρου του 2024 οι πηγές διαφέρουν: 338 εκατομμύρια € κατά το Υπουργείο και 322 εκατομμύρια € κατά τα στοιχεία του κλάδου. Δεν έχει διευκρινιστεί πώς διαφέρουν ως προς το τι καλύπτουν22,47. Δείτε τη σελίδα για την Ελλάδα και τον οδηγό ελληνικών μαρμάρων.

Αφιόν και Θάλασσα του Μαρμαρά, Τουρκία

Η Τουρκία εξήγαγε φυσική πέτρα αξίας περίπου 1,94 δισεκατομμυρίων $ το 2023. Κίνα και ΗΠΑ απορρόφησαν μαζί περίπου το 42% της αξίας. Η πηγή δεν διευκρινίζει ποιους κωδικούς καλύπτει15. Δύο ιστορικές περιοχές μαρμάρου είναι το Αφιόν (Afyon) και ο Μαρμαράς (Marmara). Το μάρμαρο Afyon εξορύσσεται γύρω από το Ιστζεχισάρ (İscehisar), το αρχαίο Δοκίμειο, τουλάχιστον από το 300 π.Χ. Κυκλοφορεί ως Afyon white, sugar, grey, Tigerskin και violet και αναγνωρίστηκε από την IUGS ως πέτρωμα πολιτιστικής κληρονομιάς (Heritage Stone) το 202426. Η Προκόννησος, το σημερινό νησί του Μαρμαρά, ήταν η μεγαλύτερη λατομική περιοχή του ρωμαϊκού κόσμου, με έκταση σχεδόν 40 km², και παραμένει σημαντικό κέντρο εξόρυξης28. Ο τραβερτίνης Denizli, από τη λεκάνη Τσουρουκσού (Çürüksu), αναγνωρίστηκε επίσης το 202427. Δείτε τη σελίδα για την Τουρκία.

Μακαέλ και Ο Πορίνιο, Ισπανία

Το Μακαέλ (Macael) και το Ο Πορίνιο (O Porriño) είναι δύο ισπανικές λατομικές περιοχές με διαφορετικό χαρακτήρα. Το Μακαέλ στην Αλμερία προμηθεύει λευκό μάρμαρο εδώ και πάνω από 5.000 χρόνια, μεταξύ άλλων και για την Αλάμπρα. Το μάρμαρό του αναγνωρίστηκε ως πέτρωμα πολιτιστικής κληρονομιάς το 201929. Το Ο Πορίνιο κοντά στο Βίγο είναι «ένα από τα κύρια κέντρα παραγωγής γρανίτη για διακοσμητική χρήση στον κόσμο». Μελέτη του 2017 αναφέρει ότι πάνω από το μισό του ισπανικού γρανίτη εξορύσσεται στη Γαλικία30. Η ίδια μελέτη αξιολόγησε την ποιότητα των αποθεμάτων του κοιτάσματος Rosa Porriño. Κατέταξε το 13,9% στην πρώτη ποιότητα και το 16,0% στη δεύτερη ποιότητα διακοσμητικού πετρώματος, ενώ το 48,6% στην τέταρτη ποιότητα, για αδρανή30. Δείτε τη σελίδα για την Ισπανία.

Εστρεμόζ, Πορτογαλία

Στο «τρίγωνο του μαρμάρου» Εστρεμόζ–Μπόρμπα–Βίλα Βισόζα (Estremoz–Borba–Vila Viçosa), στην περιφέρεια της Έβορα, η συστηματική εξόρυξη ξεκίνησε στη ρωμαϊκή περίοδο. Η καταχώριση της IUGS τοποθετεί το 90% των λατομείων του στη νοτιοδυτική πτέρυγα του αντικλίνου του Εστρεμόζ, στα όρια του δήμου Βίλα Βισόζα31. Το μάρμαρο Estremoz αναγνωρίστηκε ως πέτρωμα πολιτιστικής κληρονομιάς το 201731. Πανεπιστημιακή έκθεση του 2022, που ανήκει στη γκρίζα βιβλιογραφία, αναφέρει ότι μόνο περίπου το 9% του υλικού που η ίδια ονομάζει «picked material» (υλικό που συλλέγεται) διατίθεται στην αγορά32. Η αξία των πορτογαλικών εξαγωγών πέτρας μειώθηκε κατά 5,4% το 2024, στα 470 εκατομμύρια €6. Το 2023, η Πορτογαλία είχε το 8% της δηλωμένης αξίας εξαγωγών στον HS 251612, για γρανίτη κομμένο σε μπλοκ ή πλάκες10. Δείτε τη σελίδα για την Πορτογαλία.

Ρατζαστάν και νότια Ινδία

Η Ινδία ήταν ο μεγαλύτερος εξαγωγέας φυσικής πέτρας στον κόσμο σε βάρος το 20214. Στο Ρατζαστάν (Rajasthan), το μάρμαρο Makrana, η πέτρα του Ταζ Μαχάλ, αναγνωρίστηκε ως πέτρωμα πολιτιστικής κληρονομιάς το 201933. Στον νότο, ο χαρνοκίτης, το πέτρωμα που μοιάζει με γρανίτη και χρησιμοποιήθηκε στα μνημεία του Μαχαμπαλιπουράμ (Mahabalipuram), αναγνωρίστηκε το 202434. Η Ινδία εξήγαγε φυσική πέτρα αξίας περίπου 1,88 δισεκατομμυρίων $ το 2023. Περίπου το ένα τρίτο αφορούσε ακατέργαστο γρανίτη16. Το 2023 είχε περίπου το 60% της δηλωμένης αξίας εξαγωγών στον HS 251611 (ακατέργαστος γρανίτης) και το 73% στον HS 680223 (γρανίτης απλώς κομμένος ή πριονισμένος, με επίπεδη επιφάνεια)9,13.

Φουτζιάν, Γκουανγκντόνγκ και Σαντόνγκ, Κίνα

Η Κίνα ήταν πρώτη μεταξύ των πέντε μεγαλύτερων παραγωγών στην κατάταξη του Montani για το 20203. Το 2023 προηγούνταν στη δηλωμένη αξία εξαγωγών στους HS 680293 και HS 68029111,12. Σελίδα προμηθευτή αποδίδει στην China Stone Industry Association έναν κατάλογο δέκα κέντρων του κλάδου. Περιλαμβάνει το Σουιτόου (Shuitou), στη Νανάν (Nan'an) της Φουτζιάν (Fujian), το Γιουνφού (Yunfu) στην Γκουανγκντόνγκ (Guangdong) και το Λαϊτζόου (Laizhou) στη Σαντόνγκ (Shandong)35. Πρόκειται για συγκεντρώσεις επιχειρήσεων επεξεργασίας. Δεν βρήκαμε επίσημο στοιχείο για το μερίδιό τους στην εθνική παραγωγή. Το 2024, η Κίνα ήταν ο μεγαλύτερος αγοραστής ιταλικών ακατέργαστων μπλοκ, αξίας 228,8 εκατομμυρίων €14. Δείτε τη σελίδα για την Κίνα.

Εσπίριτο Σάντο, Βραζιλία

Η Βραζιλία εξήγαγε φυσική πέτρα αξίας 1,263 δισεκατομμυρίων $ το 2024, κατά 12,7% περισσότερο από το 20236. Η πολιτεία Εσπίριτο Σάντο (Espírito Santo) κυριαρχεί: ο τοπικός κλαδικός σύνδεσμος αναφέρει ότι συγκέντρωνε περίπου το 82% της εθνικής αξίας εξαγωγών και το 75% του βάρους, από τον Ιανουάριο έως τον Οκτώβριο του 202417. Οι ΗΠΑ απορρόφησαν το 54,7% των βραζιλιάνικων εξαγωγών πέτρας το 2023. Η πηγή υπολογίζει το σύνολο εκείνης της χρονιάς σε 1,11 δισεκατομμύρια $ και αναφέρει τη ζήτηση χαλαζίτη στις ΗΠΑ ως βασικό παράγοντα ανάπτυξης στις αρχές του 202418. Σε χωριστή σειρά στοιχείων, η Βραζιλία ήταν ο κύριος προμηθευτής γρανίτη των ΗΠΑ, με το 41% της αξίας εισαγωγών την περίοδο 2021–241. Δείτε τη σελίδα για τη Βραζιλία.

Τέξας, Ουισκόνσιν, Βερμόντ, Ιντιάνα και Τζόρτζια, Ηνωμένες Πολιτείες

Οι πολιτείες με τη μεγαλύτερη παραγωγή σε βάρος το 2025 ήταν το Τέξας, το Ουισκόνσιν, το Βερμόντ, η Ιντιάνα και η Τζόρτζια. Μαζί αντιπροσώπευαν το 73% της αμερικανικής παραγωγής διακοσμητικών πετρωμάτων1. Το 2025, ο ασβεστόλιθος αποτελούσε το 46% της παραγωγής σε βάρος, ο γρανίτης το 18% και ο ψαμμίτης το 17%. Το υπόλοιπο 19% μοιραζόταν σε δολομίτη, σχιστόλιθο, χαλαζίτη, μάρμαρο και άλλα πετρώματα1. Η χώρα είναι κυρίως αγορά κατανάλωσης: το 2025 εισήγαγε διακοσμητικά πετρώματα εκτιμώμενης αξίας 2 δισεκατομμυρίων $. Οι κύριοι προμηθευτές της σε αξία την περίοδο 2021–24 ήταν η Βραζιλία, η Ιταλία, η Κίνα και η Ινδία1. Δείτε τη σελίδα για τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Λάρβικ, Νορβηγία

Ο λαρβικίτης είναι μονζονίτης από την περιοχή του Λάρβικ (Larvik) στη νοτιοανατολική Νορβηγία. Πωλείται σε εμπορικούς τύπους όπως Blue Pearl και Emerald Pearl και ξεχωρίζει για τον μπλε ιριδισμό ορισμένων αστρίων του36. Αναγνωρίστηκε ως πέτρωμα πολιτιστικής κληρονομιάς το 2017 και έχει χρησιμοποιηθεί σε κτίρια από το Harrods στο Λονδίνο έως το Burj Al Arab στο Ντουμπάι36. Από την έναρξη της σύγχρονης παραγωγής του, σημαντικό μέρος του κατευθύνεται σε ταφόπλακες και ταφικά μνημεία36. Δείτε τη σελίδα για τη Νορβηγία.

Σελίδες για άλλες χώρες

Ο κατάλογός μας καλύπτει επίσης τη Νότια Αφρική, με το 8% της δηλωμένης αξίας εξαγωγών στον HS 251611 (ακατέργαστος γρανίτης) το 20239, και τη Βόρεια Μακεδονία, με το 4% στον HS 251512 (μάρμαρο και τραβερτίνης κομμένα σε μπλοκ ή πλάκες) το 20238. Περιλαμβάνει το Ιράν, τέταρτο στην παγκόσμια εξόρυξη κατά την εκτίμηση του Montani για το 2019, ένα έτος πριν από τον παραπάνω κατάλογο του 20205, και το Ηνωμένο Βασίλειο, τόπο προέλευσης του ασβεστόλιθου Portland, που αναγνωρίστηκε ως πέτρωμα πολιτιστικής κληρονομιάς το 201646. Οι υπόλοιπες σελίδες αφορούν τον Καναδά, το Πακιστάν, τη Νιγηρία, την Αυστραλία, τη Γερμανία, τη Γαλλία, το Βέλγιο, την Ολλανδία και τη Σουηδία.

Οι χώρες με μια ματιά

Οι γραμμές χρησιμοποιούν διαφορετικά έτη, νομίσματα και μεγέθη μέτρησης. Δεν αποτελούν κατάταξη χωρών. Τα τελωνειακά μερίδια αφορούν τη δηλωμένη αξία εξαγωγών στον κωδικό που αναφέρεται.

Πίνακας 1. Κύριες χώρες διακοσμητικών πετρωμάτων, οι περιοχές τους και ένα επιλεγμένο δημοσιευμένο μέγεθος για καθεμία
ΧώραΚύρια πετρώματαΚύριες περιοχέςΕπιλεγμένο μέγεθος (έτος)ΠηγήΣελίδα μας
ΚίναΓρανίτης, μάρμαρο (επεξεργασμένο)Σουιτόου (Φουτζιάν), Γιουνφού, Λαϊτζόου71% της δηλωμένης αξίας εξαγωγών, HS 680293 κατεργασμένος γρανίτης (2023)12Κίνα
ΙνδίαΓρανίτης, μάρμαροΡατζαστάν (Μακράνα), χαρνοκίτης νότιας ΙνδίαςΕξαγωγές πέτρας 1,88 δισ. $ (2023), εξαγωγές 15,5 Mt (2021)16,4—
ΤουρκίαΜάρμαρο, τραβερτίνηςΑφιόν, Μαρμαράς, ΝτενιζλίΕξαγωγές πέτρας 1,94 δισ. $ (2023)15Τουρκία
ΙταλίαΜάρμαροΑπουάνιες Άλπεις (Καράρα)Εξαγωγές πέτρας 2,18 δισ. €, με 457 εκατ. € από ακατέργαστη πέτρα (2024)14Ιταλία
ΒραζιλίαΓρανίτης, χαλαζίτηςΕσπίριτο ΣάντοΕξαγωγές πέτρας 1,263 δισ. $ (2024)6Βραζιλία
ΕλλάδαΔολομιτικό και ασβεστιτικό μάρμαροΔράμα, Καβάλα, ΘάσοςΕξαγωγές μαρμάρου 338 εκατ. € (Υπουργείο), 322 εκατ. € (κλάδος) (2024)22,47Ελλάδα
ΙσπανίαΜάρμαρο, γρανίτηςΜακαέλ, Ο Πορίνιο5% της δηλωμένης αξίας εξαγωγών, HS 251511 ακατέργαστα μάρμαρα και τραβερτίνες (2023)7Ισπανία
ΠορτογαλίαΜάρμαρο, γρανίτηςΤρίγωνο ΕστρεμόζΕξαγωγές πέτρας 470 εκατ. € (2024)6Πορτογαλία
Ηνωμένες ΠολιτείεςΑσβεστόλιθος, γρανίτης, ψαμμίτηςΤέξας, Ουισκόνσιν, Βερμόντ, Ιντιάνα, ΤζόρτζιαΠαραγωγή 2,3 Mt, αξίας 460 εκατ. $ (2025)1Ηνωμένες Πολιτείες
ΝορβηγίαΛαρβικίτηςΛάρβικΑναγνώριση ως πέτρωμα πολιτιστικής κληρονομιάς (2017), δεν βρέθηκε στοιχείο παραγωγής36Νορβηγία
Εικόνα 1. Ακατέργαστη και κατεργασμένη πέτρα: κύριοι εξαγωγείς σε έξι τελωνειακούς κωδικούς, ως μερίδια της δηλωμένης αξίας εξαγωγών, 2023.Πηγή: 7–12.

Πόσο από το πέτρωμα γίνεται μπλοκ

Η αναφερόμενη απόληψη εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το λατομείο και από τον ορισμό που χρησιμοποιείται. Από τις εκτιμήσεις του Montani για το 2020 προκύπτει ότι περίπου το 49% των 318 εκατομμυρίων τόνων που εξορύχθηκαν παγκοσμίως οδηγήθηκε στην επεξεργασία ως ακατέργαστα μπλοκ και περίπου το 29% κατέληξε σε προϊόντα (δικός μας υπολογισμός από την πηγή3). Επιστημονική δημοσίευση του 2023, που πέρασε από επιστημονική αξιολόγηση και παραπέμπει στον Montani, δίνει περίπου 51% απόβλητα λατομείου και περίπου 71% συνολικές απώλειες από το λατομείο έως το προϊόν37. Πρόκειται για παγκόσμια μεγέθη μάζας. Δεν περιγράφουν ένα τυπικό λατομείο.

Τα τοπικά στοιχεία χρησιμοποιούν διαφορετικά μέτρα και δεν είναι άμεσα συγκρίσιμα: περίπου το μισό εξορυσσόμενο μάρμαρο στη λεκάνη της Καράρας καταλήγει σε απόβλητα (περίληψη συνεδρίου του 2024)39, η συνολική απόληψη σε τέσσερα ινδικά λατομεία γρανίτη ήταν 16% έως 26% (μελέτη του 2016)38, στο Εστρεμόζ περίπου το 9% του «picked material», όπως το ονομάζει η έκθεση, διατίθεται στην αγορά (γκρίζα βιβλιογραφία του 2022)32, ενώ για τρεις διατάξεις πλέγματος κοπών σε μία βαθμίδα μαρμάρου Botticino υπολογίστηκαν απολήψεις 49%, 33% και 48% (2025)42. Το άρθρο μας για την απόληψη μπλοκ στα λατομεία διακοσμητικών πετρωμάτων εξετάζει αναλυτικά τα στοιχεία.

Πώς γίνεται σήμερα η εξόρυξη

Ανασκόπηση του 2023 για την εξόρυξη διακοσμητικών πετρωμάτων εξετάζει, μεταξύ άλλων, τη συρματοκοπή με αδαμαντοφόρο σύρμα. Την περιγράφει ως ιδιαίτερα αποδοτική μέθοδο που μειώνει τα απόβλητα, αλλά έχει υψηλό κόστος και παρουσιάζει θραύσεις του σύρματος. Εξετάζει επίσης τα αδαμαντοφόρα δισκοπρίονα, την κοπή με τελάρο και τις ελεγχόμενες ανατινάξεις40. Τα αλυσοπρίονα χρησιμοποιούνται ως κύρια ή βοηθητικά μηχανήματα στην εξόρυξη διακοσμητικών πετρωμάτων. Η απόδοσή τους εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη θλιπτική αντοχή, τη σκληρότητα και την αποξεστικότητα του πετρώματος41. Δείτε το λήμμα για τη συρματοκοπή με αδαμαντοφόρο σύρμα στο γλωσσάρι και το άρθρο για την απόληψη που συνδέεται παραπάνω.

Συχνές Ερωτήσεις

Ποιο είναι το μεγαλύτερο λατομείο μαρμάρου στον κόσμο;

Στις πηγές που εξετάσαμε δεν βρήκαμε παγκόσμια κατάταξη μεμονωμένων λατομείων μαρμάρου βάσει μετρήσεων. Η περιγραφή του Primavori το 2014 αναφέρει πάνω από 100 λατομεία στις Απουάνιες Άλπεις, με παραγωγή περίπου 1,5 εκατομμυρίου τόνων τον χρόνο20. Το λατομείο Danby στο Βερμόντ αυτοπαρουσιάζεται ως το μεγαλύτερο υπόγειο λατομείο μαρμάρου στον κόσμο. Αυτός είναι ισχυρισμός της εταιρείας εκμετάλλευσης43. Στην αρχαιότητα, η Προκόννησος (νησί του Μαρμαρά) ήταν η μεγαλύτερη λατομική περιοχή του ρωμαϊκού κόσμου28.

Από πού προέρχεται το μάρμαρο Carrara;

Από τις Απουάνιες Άλπεις της βορειοδυτικής Τοσκάνης. Το «μάρμαρο Carrara» είναι συλλογική εμπορική ονομασία για τα μάρμαρα της περιοχής: περισσότερες από διακόσιες ποικιλίες από πάνω από εκατό λατομεία, μεταξύ τους Statuario και Calacatta. Είναι όλα ασβεστιτικά μάρμαρα που σχηματίστηκαν από ασβεστόλιθους ηλικίας από το Τριαδικό έως το Πρώιμο Ιουρασικό20,21. Η παραγωγή του 2025, περίπου 600.000 τόνοι μπλοκ και η χαμηλότερη από τη δεκαετία του 1970, αφορά μόνο τον δήμο Καράρας19.

Ποια χώρα παράγει τον περισσότερο γρανίτη;

Στις πηγές που εξετάσαμε δεν βρήκαμε παγκόσμια στοιχεία παραγωγής μόνο για τον γρανίτη. Η Κίνα ήταν πρώτη μεταξύ των παραγωγών φυσικής πέτρας στην κατάταξη του Montani για το 20203. Στα τελωνειακά δεδομένα του 2023, η Ινδία είχε περίπου το 60% της δηλωμένης αξίας εξαγωγών στον HS 251611 (ακατέργαστος γρανίτης) και η Κίνα το 71% στον HS 680293 (κατεργασμένος γρανίτης)9,12. Η Βραζιλία ήταν ο κύριος προμηθευτής γρανίτη των ΗΠΑ σε αξία την περίοδο 2021–241.

Μπορεί κανείς να επισκεφθεί ένα λατομείο μαρμάρου;

Η πρόσβαση εξαρτάται από την εταιρεία εκμετάλλευσης. Εξασφαλίστε άδεια πριν από την επίσκεψη. Στην Καράρα, τουριστική επιχείρηση οργανώνει περιηγήσεις με τζιπ από σημείο συνάντησης δίπλα στη μάντρα του λατομείου Φαντισκρίτι (Fantiscritti) και ζητά κράτηση για ομάδες 20 ή περισσότερων ατόμων44. Οι πολιτικές αλλάζουν: το Rock of Ages στο Μπαρ (Barre) του Βερμόντ σταμάτησε τις περιηγήσεις στο λατομείο γρανίτη τον Φεβρουάριο του 2025, επικαλούμενο τους κανονισμούς του χώρου και λειτουργικές ανάγκες45.

Πού εξορύσσεται μάρμαρο στις Ηνωμένες Πολιτείες;

Σε τέσσερις πολιτείες, για μάρμαρο που κόβεται σε μπλοκ και πλάκες, σύμφωνα με την πιο πρόσφατη επετηρίδα της Γεωλογικής Υπηρεσίας των ΗΠΑ (USGS) που βρήκαμε: το 2019, πέντε εταιρείες εξόρυξαν διακοσμητικό μάρμαρο σε πέντε λατομεία στο Βερμόντ, το Κολοράντο, το Τενεσί και την Τζόρτζια, με αυτή τη σειρά σε τόνους48. Οι μεγαλύτεροι παραγωγοί ήταν η Colorado Stone Quarries και η Vermont Quarries Corp.48. Το λατομείο του Κολοράντο, περίπου 3 μίλια (5 km) νότια της κωμόπολης Marble, εκμεταλλεύεται το μάρμαρο Yule που χρησιμοποιήθηκε στο Μνημείο του Λίνκολν49. Το λατομείο Danby του Βερμόντ αυτοπαρουσιάζεται ως το μεγαλύτερο υπόγειο λατομείο μαρμάρου στον κόσμο43. Η αμερικανική παραγωγή διακοσμητικού μαρμάρου ήταν 47.100 τόνοι το 2019, εν μέρει εκτίμηση της USGS48.

Πόσο από το υλικό ενός λατομείου γίνεται εμπορεύσιμο μπλοκ;

Εξαρτάται από το λατομείο και από τον ορισμό της απόληψης. Παγκοσμίως, τα στοιχεία βάσει Montani δίνουν περίπου 51% απόβλητα λατομείου επί της συνολικής εξόρυξης και περίπου 71% συνολικές απώλειες έως το τελικό προϊόν37. Τα τοπικά στοιχεία μετρούν διαφορετικά πράγματα: περίπου το μισό εξορυσσόμενο μάρμαρο στη λεκάνη της Καράρας καταλήγει σε απόβλητα (2024)39, συνολική απόληψη 16–26% σε τέσσερα ινδικά λατομεία γρανίτη (2016)38 και διάθεση στην αγορά περίπου του 9% του «picked material», όπως το ονομάζει η έκθεση, στο Εστρεμόζ (2022)32.

Πώς το κάνει το Noria Strata

Το Noria Strata καταγράφει κάθε μπλοκ όταν απομακρύνεται από το μέτωπο του λατομείου: σάρωση LiDAR με το κινητό, φωτογραφίες κάθε πλευράς, συντεταγμένες GPS για την προέλευση και βάρος που υπολογίζεται από την πυκνότητα του υλικού. Κάθε μπλοκ έχει μία εγγραφή με μετρήσεις που φέρουν χρονική σήμανση και φωτογραφική τεκμηρίωση. Αγοραστής και πωλητής μπορούν να την ελέγξουν όταν προκύψει κάποιο ερώτημα. Η ίδια εγγραφή ακολουθεί το υλικό έως την αποθήκη πλακών. Δείτε τη διαχείριση λατομείου για τη ροή εργασίας και την εξόρυξη για τα εργαλεία του λατομείου.

Πηγές

  1. U.S. Geological Survey (2026). Mineral Commodity Summaries 2026: Stone (Dimension). J. C. Willett pubs.usgs.gov/periodicals/mcs2026/mcs2026-stone-dimension.pdf
  2. U.S. Geological Survey (2026). Mineral Commodity Summaries 2026: Stone (Crushed) pubs.usgs.gov/periodicals/mcs2026/mcs2026-stone-crushed.pdf
  3. Stone-Ideas.com (2021). Dr. Carlo Montani: statistics world stone market 2020 (trade press summarising Montani's XXXII report) stone-ideas.com/90089/dr-carlo-montani-statistics-world-stone-market-2020
  4. Stone-Ideas.com (2022). Dr. Carlo Montani: 2021 statistics for stone (trade press summarising Montani's XXXIII report) stone-ideas.com/96389/dr-carlo-montani-2021-statistics-for-stone
  5. Stone-Ideas.com (2020). Dr. Carlo Montani: natural stone statistics 2019 (trade press summarising Montani's XXXI report) stone-ideas.com/82698/dr-carlo-montani-natural-stone-statistics-2019
  6. Stone-Ideas.com (2025). Stone producing countries: import and export 2024 (editorial compilation of national association data) stone-ideas.com/114921/stone-producing-countries-import-export-2024
  7. TrendEconomy, world exports of HS 251511, marble and travertine, crude or roughly trimmed, 2023 (UN Comtrade-based) trendeconomy.com/data/commodity_h2/251511
  8. TrendEconomy, world exports of HS 251512, marble and travertine, merely cut into rectangular blocks or slabs, 2023 (UN Comtrade-based) trendeconomy.com/data/commodity_h2/251512
  9. TrendEconomy, world exports of HS 251611, granite, crude or roughly trimmed, 2023 (UN Comtrade-based) trendeconomy.com/data/commodity_h2/251611
  10. TrendEconomy, world exports of HS 251612, granite, merely cut into rectangular blocks or slabs, 2023 (UN Comtrade-based) trendeconomy.com/data/commodity_h2/251612
  11. TrendEconomy, world exports of HS 680291, worked marble, travertine and alabaster, 2023 (UN Comtrade-based) trendeconomy.com/data/commodity_h2/680291
  12. TrendEconomy, world exports of HS 680293, worked granite, 2023 (UN Comtrade-based) trendeconomy.com/data/commodity_h2/680293
  13. TrendEconomy, world exports of HS 680223, granite simply cut or sawn with a flat surface, 2023 (UN Comtrade-based) trendeconomy.com/data/commodity_h2/680223
  14. StoneNews.eu (2025). Italian natural stone exports grow in 2024, driven by raw materials and finished products (data: Confindustria Marmomacchine) stonenews.eu/?p=64672
  15. StoneNews.eu (2024). Turkey's natural stone exports in 2023 (data: IMIB and Confindustria Marmomacchine) stonenews.eu/turkey-s-natural-stone-exports-in-2023
  16. StoneNews.eu (2024). Indian natural stone exports in 2023 (trade press; data source not named) stonenews.eu/indian-natural-stone-exports-in-2023
  17. ES Brasil (2025). Rochas naturais no Espírito Santo: recorde e otimismo para 2025 (Sindirochas figures) esbrasil.com.br/rochas-naturais-no-espirito-santo-recorde-e-otimismo-para-2025
  18. Economic News Brasil (2024). Crescimento das exportações brasileiras de rochas naturais em 2024 economicnewsbrasil.com.br/2024/06/28/crescimento-das-exportacoes-brasileiras-de-rochas-naturais-em-2024
  19. Camera di Commercio della Toscana Nord-Ovest (2026). II Rapporto Osservatorio Marmo, anno 2025 tno.camcom.it/sites/default/files/sala_stampa/2026-01/20260114-presentazione-Osservatorio%20del%20marmo%20anno%202025.pdf
  20. Primavori, P. (2014). Carrara Marble: a nomination for Global Heritage Stone Resource. Geophysical Research Abstracts 16, EGU2014-3785 opac.geologie.ac.at/ais312/dokumente/EGU/EGU2014-3785.pdf
  21. IUGS Subcommission on Heritage Stones. Carrara Marble Province iugs-geoheritage.org/geoheritage_stones/carrara-marble-province
  22. Naftemporiki (2026-02-05). Report on the Ministry of Environment and Energy's annual report on mineral raw materials 2024 (in Greek) naftemporiki.gr/finance/economy/2068606/ypen-ayxisi-stoys-energoys-metalleytikoys-choroys-igetiki-thesi-tis-elladas-se-e-e-kai-pagkosmios-se-perliti-mpetoniti-voxiti-marmaro
  23. Kalamara, L. (2025-01-08). Πυλώνας εξωστρέφειας η ελληνική βιομηχανία μαρμάρου (interview data from SEMMTH, the Northern Greece marble association; in Greek). Naftemporiki naftemporiki.gr/business/1875583/pylonas-exostrefeias-i-elliniki-viomichania-marmaroy
  24. Laskaridis, K., Arapakou, A. & Patronis, M. (2026). The timelessness of Thassos and Naxos heritage ornamental stones. Boletín Geológico y Minero 137(1): 004. DOI 10.21701/bolgeomin/137.1/004 bgm.revistas.csic.es/index.php/bgm/article/download/764/728?inline=1
  25. Papatrechas, C. (2011). Correlation of physicomechanical properties with grain size and mineralogical composition of the carbonate rocks of Eastern Macedonia (Greece). PhD thesis, Aristotle University of Thessaloniki didaktorika.gr/eadd/handle/10442/26663?locale=en
  26. IUGS Subcommission on Heritage Stones. Afyon Marble iugs-geoheritage.org/geoheritage_stones/afyon-marble
  27. IUGS Subcommission on Heritage Stones. Denizli Travertine iugs-geoheritage.org/geoheritage_stones/denizli-travertine
  28. Art of Making in Antiquity (King's College London). Proconnesus (place record) artofmaking.ac.uk/explore/places/9
  29. IUGS Subcommission on Heritage Stones. Macael Marble iugs-geoheritage.org/geoheritage_stones/macael-marble
  30. Ferrero Arias, A., Taboada Castro, J., Iglesias Comesaña, C., Baltuille Martín, J. M. & Giráldez Pérez, E. (2017). Aplicación práctica de la metodología de caracterización geológico-minera al yacimiento de granito "Rosa Porriño". Boletín Geológico y Minero 128(2): 451–466. DOI 10.21701/bolgeomin.128.2.012 info.igme.es/media/boletin/2017/128_2/BGM_128-2_Art-12.pdf
  31. IUGS Subcommission on Heritage Stones. Estremoz Marbles iugs-geoheritage.org/geoheritage_stones/estremoz-marbles
  32. Talento, K. & Amado, M. (2022). The metamorphosis of the landscape: the dynamic reuse of marble waste. CERIS Technical & Scientific Activities Report (grey literature) ceris.pt/wp-content/uploads/2024/05/2022_RG5_Miguel-Amado-Katia-Talento.pdf
  33. IUGS Subcommission on Heritage Stones. Makrana Marble iugs-geoheritage.org/geoheritage_stones/makrana-marble
  34. IUGS Subcommission on Heritage Stones. Indian Charnockite iugs-geoheritage.org/geoheritage_stones/indian-charnockite
  35. ABD Stone (2025). Top 10 stone production bases in China (supplier website; last-resort source) abdstone.com/info/top-10-stone-production-bases-in-china-103001131.html
  36. IUGS Subcommission on Heritage Stones. Larvikite iugs-geoheritage.org/geoheritage_stones/larvikite
  37. Jalalian, M. H., Bagherpour, R. & Khoshouei, M. (2023). Environmentally sustainable mining in quarries to reduce waste production and loss of resources using the developed optimization algorithm. Scientific Reports 13: 22183. DOI 10.1038/s41598-023-49633-w ebi.ac.uk/europepmc/webservices/rest/PMC10719332/fullTextXML
  38. Rajan Babu, A., Naveen, G. C. & Meena, S. S. (2016). A novel grading methodology and recovery assessment technique for dimensional stone production. Proceedings of RARE 2016, Atlantis Press download.atlantis-press.com/article/25864917.pdf
  39. Tazzini, A., Gambino, F., Casale, M. & Dino, G. A. (2024). Circular economy in extractive industry: challenge and chance to recover fine particles produced in marble quarries. EGU General Assembly 2024, EGU24-652 meetingorganizer.copernicus.org/EGU24/EGU24-652.html
  40. Samarakoon, K. G. A. U. et al. (2023). A Review of Dimension Stone Extraction Methods. Mining 3(3). DOI 10.3390/mining3030029 (abstract via Crossref) api.crossref.org/works/10.3390/mining3030029
  41. Korman, T., Kujundžić, T., Lukačić, H. & Martinić, M. (2016). The impact of area and shape of tool cut on chain saw performance. Rudarsko-geološko-naftni zbornik 31(3). DOI 10.17794/rgn.2016.3.1 hrcak.srce.hr/file/246327
  42. Reed, K. M. & Bonduà, S. (2025). Production optimisation and environmental protection in ornamental stone quarries using ground penetrating radar techniques. Revista Minelor 31(3): 93–103. DOI 10.2478/minrv-2025-0032 upet.ro/miningrevue/Vol_31_2025/Issue_3/09%20Reed%20M%20-%2010.2478_minrv-2025-0032.pdf
  43. Vermont Danby Marble (operator website; the operator's own claim) vermontdanbymarble.com/?p=963
  44. Carrara Marble Tour (tour operator website) carraramarbletour.it/en
  45. VTDigger (2025-02-18). Rock of Ages quarry ends tours and closes visitors center vtdigger.org/2025/02/18/rock-of-ages-quarry-ends-tours-and-closes-visitors-center
  46. IUGS Subcommission on Heritage Stones. Portland Limestone iugs-geoheritage.org/geoheritage_stones/portland-limestone
  47. Greek City Times (2026-10-02). Greece still a top marble exporter as Gulf sales cool (secondary; «industry figures», source not named) greekcitytimes.com/2026/10/02/greece-marble-exports-2026
  48. U.S. Geological Survey (2024). 2019 Minerals Yearbook: Stone, Dimension (advance release, December 2024). T. P. Dolley pubs.usgs.gov/myb/vol1/2019/myb1-2019-dimension-stone.pdf
  49. Colorado Stone Quarries (n.d.). History (quarry operator's own page) coloradostonequarries.com/history

Πώς να αναφέρετε αυτό το άρθρο

Poupouliadis, D. (2026). Λατομεία μαρμάρου και γρανίτη στον κόσμο: περιοχές και παραγωγή. Noria Strata. https://www.noriastrata.com/el/blog/marble-granite-quarries-of-the-world

Ο συντάκτης

Dimitris PoupouliadisCo-founder & Customer Success Manager, Noria Strata

  • λατομεία μαρμάρου
  • λατομεία γρανίτη
  • παραγωγή πέτρας
  • εξαγωγές πέτρας
  • κωδικοί HS
  • διακοσμητικά πετρώματα